ตอนที่ 17 — ความหมายแห่งความคู่ควร

เสียงถอนหายใจขององค์จักรพรรดิหนักหน่วงจนวังวนในห้องทรงพระอักษรดูคล้ายจะหยุดนิ่งไปชั่วขณะ พระองค์ทอดพระเนตรมององค์ชายหลงเทียนที่ยังคงคุกเข่าอย่างสงบนิ่ง แต่แววตาที่ส่องประกายมุ่งมั่นนั้นมิได้ลดน้อยลงไปเลยแม้แต่น้อย

“คู่ควรอย่างนั้นรึ?” พระสุรเสียงขององค์จักรพรรดิค่อยๆ เบาลง แต่กลับแฝงด้วยความไม่พอพระทัยที่ลึกล้ำยิ่งกว่าเดิม “เจ้าเคยเข้าใจหรือไม่หลงเทียน ว่าคำว่า ‌‘คู่ควร’ ในราชสำนักแห่งนี้มันมิใช่เพียงความดีงามส่วนบุคคล หรือสติปัญญาที่เจ้าชื่นชม บัลลังก์แห่งนี้ตั้งอยู่บนรากฐานของประเพณีที่หยั่งรากลึกมาหลายร้อยปี ประเพณีเหล่านี้มิได้มีไว้เพียงเพื่อความงดงาม หากแต่เพื่อค้ำจุนความมั่นคงของแผ่นดิน เพื่อป้องกันมิให้ความวุ่นวายอุบัติขึ้น”

องค์จักรพรรดิทรงลุกขึ้นจากพระที่นั่ง เสด็จพระราชดำเนินอย่างเชื่องช้าไปยังหน้าต่างบานใหญ่ ​ทอดพระเนตรออกไปยังทิวทัศน์ของพระราชวังเบื้องล่าง แม้ภายนอกจะดูสงบเงียบ แต่พระองค์ทรงทราบดีว่าภายใต้ความสงบนั้น เต็มไปด้วยกระแสแห่งอำนาจและการช่วงชิงที่พร้อมจะปะทุขึ้นได้ทุกเมื่อ

“เจ้าคิดหรือว่าบัณฑิตสาวชาวบ้านคนหนึ่ง ไม่ว่าจะเฉลียวฉลาดหรือมีเมตตาเพียงใด จะสามารถยืนหยัดอยู่ท่ามกลางคมหอกคมดาบแห่งการเมืองในวังหลวงได้? นางจะเข้าใจเล่ห์เหลี่ยมเพทุบายของบรรดาขุนนางที่จ้องจะแสวงหาผลประโยชน์ได้อย่างไร? นางจะรู้เท่าทันคำหวานปนยาพิษที่พวกเขามอบให้ได้เช่นไร?” ‍พระสุรเสียงขององค์จักรพรรดิเริ่มขรึมขึ้นอีกครั้ง “การเป็นพระชายา มิใช่เพียงแค่แต่งงานกับองค์ชาย แต่คือการเป็นส่วนหนึ่งของราชวงศ์ เป็นผู้ที่ต้องแบกรับภาระหนักอึ้งไม่ต่างจากผู้ปกครอง นางจะต้องเป็นผู้ที่เชื่อมโยงสายสัมพันธ์กับสกุลขุนนางใหญ่ สร้างฐานอำนาจที่แข็งแกร่งเพื่อค้ำจุนเจ้าในอนาคต หากปราศจากสิ่งเหล่านี้ ‌นางจะนำพาความผาสุกมาสู่เจ้าและบัลลังก์ได้อย่างไร นอกเสียจากจะนำพาทั้งเจ้าและนางไปสู่หายนะ!”

องค์ชายหลงเทียนเงยหน้าขึ้น ดวงตาประสานกับแผ่นหลังอันยิ่งใหญ่ของพระบิดา แม้จะรับรู้ถึงความกังวลและความห่วงใยที่แฝงอยู่ในพระสุรเสียง แต่ความเชื่อมั่นในตัวชิวเหวินยังคงแรงกล้า

“ฝ่าบาท กระหม่อมเข้าใจถึงพระราชดำรัสของพระองค์เป็นอย่างดี” องค์ชายหลงเทียนกล่าวด้วยน้ำเสียงที่หนักแน่น ทว่าสุภาพ ‍“แต่กระหม่อมเชื่อว่าคุณค่าที่แท้จริงของบุคคลมิได้อยู่ที่สายเลือดหรือฐานันดรศักดิ์ หากแต่อยู่ที่สติปัญญา ความดีงาม และความสามารถในการแก้ปัญหาต่างหาก ชิวเหวินเป็นสตรีที่เปี่ยมด้วยสิ่งเหล่านี้ นางมีไหวพริบปฏิภาณที่เหนือกว่าสตรีใดที่กระหม่อมเคยพบ มีความเข้าใจในธรรมชาติของผู้คนอย่างลึกซึ้ง และมีจิตใจที่เมตตาปรารถนาดีต่อผู้อื่นอย่างแท้จริง”

องค์จักรพรรดิทรงหันกลับมาทอดพระเนตรองค์ชายหลงเทียน ​พระพักตร์เคร่งเครียด “แล้วเจ้าคิดว่าคุณสมบัติเหล่านี้เพียงพอที่จะต่อกรกับอำนาจมืดเบื้องหลังราชสำนักได้หรือ? พอที่จะปกป้องตนเองและเจ้าจากคมเขี้ยวของศัตรูที่มองเห็นนางเป็นจุดอ่อนได้หรือ? เจ้าคิดว่าชาวบ้านตาดำๆ จะสามารถนำพาการปกครองให้รอดพ้นจากภัยพิบัติได้หรือ?”

“ฝ่าบาท” องค์ชายหลงเทียนยังคงคุกเข่าอยู่เช่นเดิม แต่น้ำเสียงของเขาหนักแน่นขึ้น “คุณค่าของชิวเหวินมิได้อยู่เพียงแค่ความดีงามส่วนบุคคล ​หากแต่อยู่ที่ความสามารถในการเป็นแรงบันดาลใจ นางสามารถเชื่อมโยงหัวใจของผู้คนได้ ไม่ว่าจะเป็นชาวบ้านธรรมดาหรือขุนนางผู้ใหญ่ นางมีความจริงใจที่สามารถทะลุทะลวงกำแพงแห่งความหวาดระแวงได้ กระหม่อมเชื่อว่าหากราชวงศ์ของเราสามารถแสดงให้เห็นถึงความเปิดกว้าง ยอมรับในคุณธรรมที่มิได้จำกัดอยู่แค่สายเลือด ก็จะสามารถสร้างความผูกพันกับพสกนิกรได้อย่างแท้จริง มิใช่แค่เพียงความเกรงกลัว ​หรือการยอมจำนนต่ออำนาจ”

องค์จักรพรรดิทรงส่ายพระพักตร์ช้าๆ “หลงเทียน เจ้ายังเยาว์นัก ความรักทำให้เจ้ามองข้ามความเป็นจริงที่โหดร้ายของโลกนี้ไป เจ้าคิดว่าใครจะยอมรับในสิ่งที่เจ้าพูด? พระพันปีหลวง? บรรดาขุนนางผู้ทรงอิทธิพล? หรือแม้แต่ราษฎรที่คุ้นเคยกับการปกครองตามขนบธรรมเนียมมายาวนาน? การเปลี่ยนแปลงที่รุนแรงเช่นนี้ มีแต่จะนำพาความแตกแยกและความไม่มั่นคงมาสู่แผ่นดิน”

“การเปลี่ยนแปลงย่อมนำมาซึ่งความท้าทายเสมอพ่ะย่ะค่ะ แต่หากเรายึดมั่นอยู่แต่ในสิ่งเดิมๆ โดยไม่เปิดรับสิ่งใหม่ๆ ราชวงศ์ของเราก็อาจจะหยุดนิ่งและล้าหลังได้” องค์ชายหลงเทียนกล่าวอย่างมิยอมแพ้ “กระหม่อมมิได้ต้องการให้นางขึ้นครองราชย์ หรือเปลี่ยนแปลงธรรมเนียมไปทั้งหมด เพียงแต่กระหม่อมต้องการให้นางเคียงข้างกระหม่อมในฐานะพระชายา ผู้ที่จะร่วมแบ่งปันภาระและสร้างอนาคตที่ดีงามให้แผ่นดินแห่งนี้”

องค์จักรพรรดิทรงทอดพระเนตรองค์ชายของพระองค์อย่างลึกซึ้ง แววพระเนตรฉายแววผิดหวังระคนเจ็บปวด “เจ้ายังไม่เข้าใจ เจ้าคิดว่าการเป็นพระชายาของเจ้ามันง่ายดายเช่นนั้นหรือ? เพียงแค่เจ้าตัดสินใจ นางก็จะได้รับการยอมรับอย่างนั้นรึ? อย่าว่าแต่ราชสำนักเลย แม้แต่พระพันปีหลวงก็ไม่มีทางยอมให้เรื่องเช่นนี้เกิดขึ้นเป็นอันขาด!”

พระองค์ทรงก้าวกลับมาประทับบนพระที่นั่งอย่างช้าๆ แล้วทรงตรัสด้วยน้ำเสียงที่ลดต่ำลงจนแทบจะเป็นกระซิบ แต่กลับแฝงด้วยอำนาจที่กดดันยิ่งกว่าเดิม “เจ้าทราบหรือไม่ว่าเหตุใดราชสำนักจึงเลือกสตรีจากสกุลใหญ่มาเป็นพระชายาของบรรดาองค์ชาย? มิใช่เพียงเพราะสายเลือดสูงศักดิ์ แต่เพราะเบื้องหลังของพวกนางคือกองกำลังสนับสนุนอันแข็งแกร่ง คือเครือข่ายขุนนางที่พร้อมจะภักดีต่อเจ้า คือทรัพย์สินและอำนาจที่ค้ำจุนเจ้าให้ยืนหยัดอยู่บนบัลลังก์ได้อย่างมั่นคง”

“แต่ชิวเหวิน นางไม่มีสิ่งใดเลย นอกจากความดีงามและความเฉลียวฉลาดที่เจ้าหลงใหล นางคือหญิงสาวชาวบ้านที่ไม่มีแม้แต่บิดาเป็นขุนนาง หรือมารดาเป็นธิดาเศรษฐี นางมีเพียงบิดาที่เป็นบัณฑิตตกอับในหมู่บ้านห่างไกล เจ้าคิดว่านางจะนำสิ่งใดมาสู่ราชวงศ์? นอกจากปัญหาและความวุ่นวายที่ราชสำนักจะต้องเข้ามาจัดการ และความอับอายที่ต้องเผชิญกับเสียงซุบซิบนินทาของบรรดาชนชั้นสูง!”

องค์ชายหลงเทียนนิ่งไปครู่หนึ่ง คำกล่าวของพระบิดามิได้เกินเลยจากความเป็นจริง ชิวเหวินไม่มีฐานะ ไม่มีสายสัมพันธ์ทางการเมือง ไม่มีกองหนุนที่เข้มแข็ง นี่คือสิ่งที่เขาทราบดี แต่เขาก็ยังเชื่อมั่นว่านั่นมิใช่อุปสรรคที่ไม่อาจข้ามพ้น

“กระหม่อมเชื่อว่าสติปัญญาของชิวเหวินสามารถสร้างคุณูปการให้แผ่นดินได้พ่ะย่ะค่ะ” องค์ชายหลงเทียนตอบ “ความเข้าใจในชีวิตชาวบ้านของนางจะทำให้ราชสำนักเข้าใจความต้องการของพสกนิกรอย่างแท้จริง การที่นางไม่มีสายสัมพันธ์กับขุนนางกลุ่มใด ยิ่งทำให้นางเป็นกลางและยุติธรรม ไม่เอนเอียงเข้าข้างฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง ซึ่งเป็นคุณสมบัติที่สำคัญอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่อยู่เบื้องหลังบัลลังก์”

องค์จักรพรรดิทรงหลับพระเนตรลงช้าๆ แล้วทรงลืมขึ้นอีกครั้ง แววพระเนตรฉายแววอ่อนล้า “หลงเทียน ลูกเอ๋ย เจ้ายังไม่รู้หรอกว่าความดีงามเพียงลำพังมันไร้พลังเพียงใดในโลกแห่งอำนาจนี้ บิดาอยากให้เจ้ามีความสุข อยากให้เจ้าได้เคียงคู่กับคนที่เจ้ารัก แต่บิดาก็แบกรับภาระของแผ่นดินไว้บนบ่า บิดามิอาจปล่อยให้ความรักส่วนตัวของเจ้ามาบั่นทอนความมั่นคงของราชวงศ์ได้”

พระองค์ทรงยื่นพระหัตถ์ไปหยิบเอกสารบางอย่างบนโต๊ะทรงพระอักษร เป็นม้วนสารสีทองอร่ามที่ผูกด้วยแพรไหมสีแดงเลือดหมู องค์ชายหลงเทียนจำได้ดีว่านั่นคือสารตราตั้งจากองค์จักรพรรดิ ซึ่งมักใช้ในพระราชพิธีสำคัญ หรือการประกาศพระบรมราชโองการที่ไม่อาจเปลี่ยนแปลงได้

“เจ้าต้องเข้าใจ” องค์จักรพรรดิทรงตรัสเสียงเรียบ แต่เต็มไปด้วยน้ำหนัก “ว่าบางครั้ง การตัดสินใจที่ยากลำบากที่สุด คือการเลือกในสิ่งที่ถูกต้องสำหรับแผ่นดิน แม้จะต้องแลกมาด้วยความเจ็บปวดส่วนตน”

องค์ชายหลงเทียนใจหายวาบ ความรู้สึกบางอย่างบอกให้เขารู้ว่าสิ่งที่กำลังจะมาถึงนั้นไม่ง่ายดายนัก

“บิดาได้ปรึกษาหารือกับพระพันปีหลวงและบรรดาเสนาบดีชั้นผู้ใหญ่แล้ว” องค์จักรพรรดิทรงกล่าวต่อ ดวงพระเนตรคมกริบจับจ้องไปที่องค์ชายหลงเทียน “พวกเขามีความเห็นเป็นเอกฉันท์ว่าสถานการณ์เช่นนี้ไม่อาจปล่อยปละละเลยได้อีกต่อไป”

พระองค์ทรงคลี่ม้วนสารออกช้าๆ เสียงกระดาษกรอบแกรบดังก้องในความเงียบงันของห้องทรงพระอักษร องค์ชายหลงเทียนรู้สึกเหมือนหัวใจของเขาเต้นรัวอย่างบ้าคลั่ง เลือดในกายเย็นวาบลงไปถึงกระดูก เขามองเห็นตราประทับขององค์จักรพรรดิเด่นชัดอยู่บนปลายม้วนสาร

“ด้วยเหตุนี้” พระสุรเสียงขององค์จักรพรรดิทรงกังวานและทรงอำนาจขึ้นมาอีกครั้ง “บิดาจึงมีพระบรมราชโองการ”

องค์ชายหลงเทียนกลั้นหายใจ เตรียมพร้อมรับฟังคำตัดสินที่อาจเปลี่ยนแปลงชะตาชีวิตของเขาและชิวเหวินไปตลอดกาล เขากำหมัดแน่น พยายามรักษาสีหน้าให้คงความสงบไว้ให้ได้มากที่สุด แต่ภายในจิตใจนั้นราวกับพายุที่กำลังโหมกระหน่ำ

“เจ้าจะต้องเข้าพิธีอภิเษกสมรสกับองค์หญิงหลินฮวา แห่งแคว้นต้าหลง”

ราวกับฟ้าผ่ากลางใจ องค์ชายหลงเทียนเงยหน้าขึ้นทันที ดวงตาเบิกกว้างด้วยความตกใจและไม่เชื่อในสิ่งที่ได้ยิน องค์หญิงหลินฮวา! ธิดาของฮ่องเต้แคว้นต้าหลง ผู้ซึ่งเป็นมหาอำนาจคู่แข่งของราชวงศ์ต้าเหว่ยมาโดยตลอด การแต่งงานครั้งนี้มิใช่แค่เรื่องส่วนตัว แต่คือพันธมิตรทางการเมืองที่สำคัญอย่างยิ่ง การที่พระบิดาตัดสินใจเช่นนี้ แสดงว่าราชสำนักมิได้มองเรื่องนี้เป็นเพียงความรักใคร่ขององค์ชาย แต่เป็นเรื่องความมั่นคงของชาติ!

“พิธีจะจัดขึ้นภายในสามเดือนข้างหน้า” องค์จักรพรรดิทรงกล่าวต่อโดยไม่ละสายพระเนตรจากสีหน้าซีดเผือดขององค์ชายหลงเทียน “และสำหรับหญิงสาวนามชิวเหวินนั้น...”

องค์ชายหลงเทียนแทบหยุดหายใจ เขารอคอยประโยคถัดไปอย่างเจ็บปวด หากพระบิดามีพระบัญชาให้ลงโทษชิวเหวิน หรือขับไล่นางออกไปจากแผ่นดิน เขาคงไม่อาจยอมรับได้

“นางจะต้องเข้ามาอยู่ในวังหลวง ในฐานะ ‘นางกำนัลฝึกหัด’ ของตำหนักใน”

คำพูดขององค์จักรพรรดิทำให้องค์ชายหลงเทียนรู้สึกเหมือนถูกบีบรัดหัวใจ เขาเข้าใจทันทีถึงนัยยะที่ซ่อนอยู่ภายใต้คำว่า "นางกำนัลฝึกหัด" มันมิใช่การยกย่อง แต่เป็นการลดทอนฐานะและศักดิ์ศรีของชิวเหวินอย่างที่สุด เพื่อให้นางได้เรียนรู้ "ขนบธรรมเนียม" และ "กฎระเบียบ" ของวังหลวง แต่ในความเป็นจริงแล้ว มันคือการคุมขัง คือการควบคุม คือการพรากอิสรภาพของนาง และที่สำคัญที่สุด มันคือการแยกชิวเหวินออกจากเขาอย่างเด็ดขาด!

องค์ชายหลงเทียนไม่สามารถเก็บงำความรู้สึกผิดหวังและเจ็บปวดไว้ได้อีกต่อไป เขาพยายามจะกล่าวแย้ง แต่เสียงขององค์จักรพรรดิกลับดังขึ้น ตัดขาดทุกคำพูดของเขา

“และหากนางสามารถพิสูจน์ได้ว่านางมีความสามารถอันโดดเด่นสมกับที่เจ้ากล่าวอ้าง... บิดาจะพิจารณาให้นางได้เป็น ‘สนมระดับต่ำ’ ในอนาคต”

สนมระดับต่ำ! นี่คือการหยามเกียรติอย่างที่สุด ชิวเหวินที่เขาเชื่อมั่นว่าคู่ควรจะยืนเคียงข้างเขา กลับถูกลดทอนให้เป็นเพียงสนมที่ไม่ต่างจากเครื่องมือทางการเมือง เป็นเพียงสตรีที่ไร้ซึ่งอำนาจและศักดิ์ศรีใดๆ ในสายตาของราชสำนัก

องค์ชายหลงเทียนเงยหน้ามองพระบิดาด้วยแววตาที่เต็มไปด้วยความเจ็บปวดและความไม่เข้าใจ ในพระเนตรขององค์จักรพรรดินั้นไม่มีความเมตตาใดๆ มีเพียงแต่ความเด็ดขาดที่ยากจะหักล้าง

“นี่คือพระบรมราชโองการ” องค์จักรพรรดิทรงวางม้วนสารลงบนโต๊ะเสียงดัง “มิอาจเปลี่ยนแปลงได้!”

องค์ชายหลงเทียนยังคงคุกเข่าอยู่เบื้องหน้าพระบิดา แต่สายตาของเขาจับจ้องไปยังม้วนสารสีทองนั้นอย่างว่างเปล่า หัวใจของเขาบีบรัดจนเจ็บปวดราวกับถูกฉีกเป็นชิ้นๆ เขามิได้เสียใจเพียงเพราะความรักที่ถูกกีดกัน แต่เขารู้สึกเหมือนได้พ่ายแพ้ให้กับกำแพงประเพณีอันสูงเสียดฟ้า และบัดนี้ ชิวเหวินจะต้องเข้ามาเผชิญชะตากรรมอันโหดร้ายในวังหลวง โดยที่เขาไม่อาจปกป้องนางได้อย่างเต็มที่ และที่เลวร้ายที่สุดคือการที่เขาจะต้องอภิเษกสมรสกับหญิงอื่น!

ความมืดมิดเข้าปกคลุมจิตใจขององค์ชายหลงเทียน เขากำหมัดแน่นจนเล็บจิกลงไปในเนื้อ สั่นสะท้านไปทั้งร่าง ในตอนนี้ เขามิได้คิดถึงเพียงความรักที่สูญสิ้นไป แต่เขากำลังคิดถึงชะตากรรมของชิวเหวิน ที่ต้องเข้ามาเผชิญกับโลกที่โหดร้ายและเต็มไปด้วยเล่ห์เหลี่ยมเพทุบาย ซึ่งนางไม่เคยรู้จักมาก่อนเลย... และเขาก็รู้สึกได้ถึงภาระหนักอึ้งที่กำลังถูกวางลงบนบ่าของนางอย่างไม่เป็นธรรม! เขาจะต้องทำอย่างไรเพื่อปกป้องบุปผางามจากดงหนามพิษในวังหลวงแห่งนี้?